Sieci plezjochroniczne PDH

Plezjochroniczny system zwielokrotnienia PDH (Plesiochronous Digital Hierarchy) i transportu sygnałów cyfrowych, opartych na modulacji kodowo-impulsowej PCM, przez lata był podstawą upowszechniania usług telekomunikacyjnych w Polsce. Hierarchia plezjochroniczna PDH – zwana również prawie synchroniczną – określa sposób tworzenia strumienia zbiorczego 2048 kb/s z sygnałów elementarnych o podstawowej przepływności 64 kb/s oraz sposób zwielokrotnienia tych strumieni (2 Mb/s lub większych) na kolejnych poziomach multipleksacji. Ponieważ zwielokrotnione strumienie są generowane przez różne urządzenia i różnią się nieznacznie między sobą przepływnością, przyjęta technika multipleksowania uzupełnia informację w przeplocie bitowym o dodatkowe pozycje zwane bitami uzupełnienia. Bity te są usuwane z sygnału w procesie demultipleksacji.

Różne zasady zwielokrotnienia sygnałów doprowadziły do powstania wielu standardów transmisyjnych PDH, z których powszechnie stosowanymi są: japoński, amerykański i europejski. Różnią się one nie tylko przepływnością i zwielokrotnieniem na różnych poziomach, ale także organizacją przesyłanej informacji. Brak jest mechanizmów niwelujących te różnice, co utrudnia współdziałanie i podnosi koszt translacji przekazów działających w różnych standardach. Wysokie koszty wydzielenia i wprowadzania strumieni niższego poziomu z/do wyższego stanowią kolejne ograniczenie stosowania PDH. Brak bezpośredniego dostępu do pojedynczych kanałów (64 kb/s), transmitowanych w strumieniu o dużej przepływności, wymaga praktycznie demultipleksacji wszystkich strumieni składowych oraz ich ponownego zwielokrotnienie w każdym wydzielającym węźle. Procedura taka, oprócz tego, że kosztowna, obniża niezawodność całego systemu transmisyjnego.

Istotną niedogodnością systemu była zbyt mała przepływność kanału sygnalizacyjnego, wynikająca z przyjętej struktury ramki transmitującej sygnały przez medium (30+2 szczeliny). W konsekwencji niemożliwe było przystosowanie systemów plezjochronicznych do skutecznego i scentralizowanego zarządzania siecią, a także sprawowania nad nią odpowiedniej kontroli. Niewielka przepływność kanału sygnalizacyjnego objawia się również ograniczeniem zdalnej rekonfiguracji sieci, prowadząc w praktyce do ręcznego krosowania torów w przełącznicach cyfrowych przy zmianie połączeń między nimi. Istotnym ograniczeniem systemów plezjochronicznych jest też brak standaryzacji styku optycznego. Utrudnia to lub wręcz uniemożliwia powszechne stosowanie torów światłowodowych pochodzących od różnych producentów, a połączenie ze sobą dwóch systemów optycznych wymaga dokonania podwójnej konwersji optyczno-elektrycznej i realizacji połączenia na poziomie sygnału elektrycznego. Ograniczenia te spowodowały, że od 1996 r. nowe PDH nie są praktycznie instalowane, a dotychczasowe ulegają stopniowej likwidacji. Równocześnie następuje szybki wzrost najnowszej cyfrowej transmisji synchronicznej objętej międzynarodowym standardem SDH, bez wad i ograniczeń występujących w PDH.